Voor chauffeurs, vervoerders en wie op reis gaat · nagekeken 6 oktober 2026
Tol in Nederland en Europa
De vrachtwagenheffing, de toltunnels, en hoe tol werkt in de rest van Europa.
Deel 1 van 5Wat is tol?
Tol = je betaalt voor het gebruik van een weg, een tunnel of een brug. Er zijn drie manieren.
1Drie soorten tol
Per kilometermet een kastje in de cabine
Per tijdmet een vignet: dag, week, jaar
Bij de slagboomaan een tolpoort (péage)
2De vrachtwagenheffing in één oogopslag
1 juli 2026sinds
> 3.500 kgvrachtauto N2 en N3
per kmop de tolwegen
kastjealtijd verplicht
Voor Nederlandse én buitenlandse vrachtauto's, leeg of beladen. De RDW voert het uit en controleert.
3Wie betaalt, wie niet?
Betaalt wél
- ✓Vrachtauto's boven 3.500 kg
- ✓Trekker met oplegger
- ✓Ook buitenlandse vrachtauto's
- ✓Ook als hij leeg rijdt
Betaalt níet
- ✗Bussen en landbouwtrekkers
- ✗Emissievrij tot en met 4.250 kg
- ✗Vuilniswagen, straatveger, rioolzuiger, defensie
- ✗Eendag-, transito- of handelaarskenteken
Ontheffing kan voor politie, brandweer en oldtimers van 40 jaar of ouder.
OnthoudVrachtauto boven 3.500 kg in Nederland: per kilometer betalen, met een kastje. Bussen betalen niet.
Deel 2 van 5Zo werkt het kastje
4Zo werkt het
ContractDe eigenaar kiest een dienstaanbieder
›
KastjeDe aanbieder levert het tolkastje
›
RijdenHet kastje telt de km op de tolwegen
›
RekeningDe aanbieder stuurt de rekening
Tolwegen: bijna alle snelwegen en een aantal provinciale en gemeentelijke wegen. De aanbieder is vaak de leverancier van de tankpas.
Bekijk de kaart met alle tolwegenOp de site van de overheid: vrachtwagenheffing.nl↗5De hele combinatie telt
SoloJe kijkt naar de technische maximummassa van de vrachtauto.
Met oplegger of aanhangerJe kijkt naar de hele combinatie. Dat is bijna altijd een hogere klasse.
Let opDe gewichtsklasse bepaalt het tarief. Moet je op het kastje iets instellen, zoals een aanhanger of het aantal assen? Doe dat vóór vertrek, zoals je baas of de aanbieder voorschrijft.
6Wat doe jij als chauffeur?
- Kijk vóór vertrek of het kastje aan staat en werkt (lampje of scherm).
- Stel de aanhanger of de assen goed in als het kastje daarom vraagt.
- Een storing? Meld het meteen bij je baas of de aanbieder.
Zonder werkend kastje = boeteOok op een weg zonder heffing. In het eerste halfjaar (vanaf 1 juli 2026) zijn de boetes gehalveerd, om te wennen.
Deel 3 van 5Wat kost het?
7Wat kost het?
Hoe schoner en lichter, hoe goedkoper. Per kilometer, prijspeil 2026:
| Gewichtsklasse (hele combinatie) | Euro 6, CO₂-klasse 1 | Emissievrij, klasse 5 |
|---|---|---|
| meer dan 3.500 tot 12.000 kg | € 0,113 | € 0,025 |
| 12.000 tot 18.000 kg | € 0,160 | € 0,035 |
| 18.000 tot en met 32.000 kg | € 0,182 | € 0,037 |
| meer dan 32.000 kg | € 0,201 | € 0,038 |
Euro 6, klasse 1Emissievrij
Zwaarste klasse vergeleken: emissievrij is ruim 5 keer zo goedkoop.
Rekenvoorbeeld · trekker met oplegger, 40 ton, Euro 6, klasse 1
300 km × € 0,201 = € 60,30
zonder de tijdelijke kortingTijdelijke kortingVan 1 september tot en met 31 december 2026: 22,3% korting. Gemiddeld van € 0,191 naar € 0,148 per km. Het voorbeeld kost dan ongeveer € 46,85.
8Wat is er verdwenen?
Eurovignet: weg
Sinds 1 juli 2026 geldt het niet meer in Nederland. De belasting zware motorrijtuigen is vervallen.Wegenbelasting: omlaag
Tot 12.000 kg vervalt hij. Zwaarder: alleen het Europese minimum, en tot 1 januari 2027 een nultarief.9Toltunnels en een tolbrug
Hier betaalt iedereen: auto, bus en vrachtauto.
WesterscheldetunnelN62, Zeeland · bij de tolpoort
KiltunnelN217, Dordrecht · bij de tolpoort
BlankenburgtunnelA24, Rotterdam · geen slagboom: camera op kenteken, betalen via e-tol.nl
Tolbrug Nieuwerbrugover de Oude Rijn
Deel 4 van 5Tol per land
Per land: hoe betaal je, vanaf welk gewicht, en betaalt een bus ook?
NLNederland
kastje, per km
vanaf 3,5 tbus nee
BBelgië
kastje (Viapass)
vanaf 3,5 tbus nee
DDuitsland
Lkw-Maut, kastje of vooraf boeken
vanaf 3,5 tbus nee
LLuxemburg
eurovignet
vanaf 12 tbus nee
FFrankrijk
péage, poort of badge
iedereenbus ja
AOostenrijk
GO-Maut, GO-Box
vanaf 3,5 tbus ja
DKDenemarken
per km, sinds 2025
vanaf 12 tbus nee
SZweden
eurovignet
vanaf 12 tbus nee
I · EItalië, Spanje
péage op de snelweg
iedereenbus ja
Ook per km, vanaf 3,5 t, met een kastje of app: Polen, Tsjechië en Hongarije. Zwitserland (geen EU) heeft een eigen heffing op alle wegen, vanaf 3,5 t.
Bus "nee" betekent niet: nergens betalenHet gaat om de heffing of het vignet. Tolbruggen en toltunnels betaalt de bus meestal wél, bijvoorbeeld de Storebælt- en Øresundbrug in Denemarken.
KastjeNL · B · D · A · DK
en het oosten
en het oosten
Vignetvoor vrachtauto's alleen nog
L · S
L · S
SlagboomF · I · E · P
ook voor bus en auto
ook voor bus en auto
Deel 5 van 5Schoner, één kastje, en met de auto
10Schoner is goedkoper: de CO₂-klassen
Een Europese regel (de Eurovignetrichtlijn, aangepast in 2022) zegt: de tol voor vrachtauto's moet per CO₂-klasse verschillen. Bijna overal zijn er vijf:
1meeste CO₂
duurst
duurst
2
3
4
5emissievrij
goedkoopst
goedkoopst
In Duitsland rijdt een emissievrije vrachtauto zelfs gratis, tot 30 juni 2031. En het eurovignet (betalen per tijd) verdwijnt: Denemarken stopte in 2025, Nederland in 2026.
11Eén kastje voor heel Europa?
EETSde Europese elektronische tolservice: één kastje van één aanbieder, voor veel landen tegelijk
Maar let opNiet elk kastje werkt overal. Kijk vóór een buitenlandse rit welke landen jouw kastje doet. Voor de rest: een extra kastje, een badge of een vignet.
12En met de auto?
Nederlandalleen de 3 toltunnels en de tolbrug
Vigneto.a. Oostenrijk, Zwitserland, Tsjechië, Slowakije, Slovenië, Hongarije
Péageo.a. Frankrijk, Italië, Spanje, Portugal
Kijk vóór vertrek wat er geldt, bijvoorbeeld op anwb.nl.
Onthoud
Kastje = per km · vignet = per tijd · slagboom = per stuk weg.
In Nederland: vrachtauto boven 3.500 kg, kastje altijd aan, de hele combinatie telt. Bussen betalen geen vrachtwagenheffing. Schoner is overal goedkoper.
In Nederland: vrachtauto boven 3.500 kg, kastje altijd aan, de hele combinatie telt. Bussen betalen geen vrachtwagenheffing. Schoner is overal goedkoper.
Bron: vrachtwagenheffing.nl (RDW), tabel bedragen versie 24 november 2025, prijspeil 2026 · Rijksoverheid, 1 juli en 22 mei 2026 · Belastingdienst, einde eurovignet · Ondernemersplein · ANWB, tolwegen in Nederland · Bundesfernstraßenmautgesetz (Duitsland) · ASFINAG/USP.gv.at (Oostenrijk) · Viapass en Sofico (België) · kilometerheffing Denemarken sinds 1 januari 2025 · Richtlijn (EU) 2022/362. Regels en tarieven veranderen vaak. Nagekeken 6 oktober 2026. Deze uitleg is een hulpmiddel, geen wettekst.
© De Graaf Wegwijs · Gratis te lezen en te gebruiken, ook in de les, met vermelding van De Graaf Wegwijs. Niet doorverkopen en niet onder eigen naam uitgeven. Fout gezien of een vraag? Mail naar jos@degraafwegwijs.nl